Tin Y Tế

Sự cố y khoa là một trong 10 nguyên nhân gây tử vong hàng đầu thế giới

Tại hội thảo “Ứng xử ra sao với sự cố y khoa?” do báo Tiền phong tổ chức tại TPHCM vào sáng ngày 26/5/2022, BS.CK2 Nguyễn Thành Long – Phó phòng nghiệp vụ – Sở Y tế TPHCM đã đưa ra những con số thống kê cụ thể cho thấy, sự cố y khoa là một trong những vấn đề được quan tâm hàng đầu không chỉ tại Việt Nam mà ngay cả các quốc gia phát triển trên thế giới.

Ông dẫn chứng, theo Charatan (1999), tại Mỹ, sai sót y khoa giết chết 44.000 đến 98.000 người trong các bệnh viện mỗi năm, còn theo Maurette (2002), tỷ lệ tử vong do sai sót y khoa cao hơn nhiều so với tai nạn giao thông, ung thư vú hay AIDS, và để lại di chứng lâu dài.

Hội thảo có sự tham dự của các nhà quản lý, các chuyên gia tham gia trực tiếp vào quá trình khám, chữa bệnh từ Bệnh viện Chợ Rẫy, Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM… cùng hơn 500 bạn sinh viên chuyên ngành chăm sóc sức khỏe đến từ Đại học Quốc tế Hồng Bàng

Tổ chức Y tế thế giới – WHO đã xếp sự cố y khoa là một trong 10 nguyên nhân gây tử vong và tổn thương hàng đầu thế giới. Thống kê của WHO cho thấy, ở các nước thu nhập cao, ước tính 1/10 người bệnh bị sự cố y khoa trong thời gian được chăm sóc tại bệnh viện, gần 50% các sự cố có thể phòng ngừa được.

Ở các nước thu nhập thấp và trung bình, tỷ lệ này là 8%, trong đó 83% có thể phòng ngừa và 30% dẫn đến tử vong. Trong khi đó, khoảng 2/3 các sự cố y khoa xảy ra ở những nước có thu nhập thấp và trung bình. 14,3% là mức chi phí cho sự cố y khoa và hàng nghề y khoa không an toàn trong tổng chi phí của người bệnh tại bệnh viện.

BS.CK2 Nguyễn Thành Long cho biết: “Riêng tại Việt Nam, sự cố y khoa chưa được thống kê đầy đủ. Tuy nhiên, dù có con số cụ thể hay không thì sự cố y khoa vẫn là nỗi đau của cả gia đình người bệnh và nhân viên y tế”.

BS.CK2 Nguyễn Thành Long – Phó phòng nghiệp vụ – Sở Y tế TPHCM

Ông cho rằng, sai sót trong sự cố y khoa đến từ lỗi do cá nhân chiếm 30%, chủ yếu là do nhân viên y tế (bác sĩ, điều dưỡng) thường bị đổ lỗi do tắc trách, làm theo thói quen bỏ qua các quy định, năng lực chuyên môn, không được đào tạo đủ, thiếu kinh nghiệm… Song, nhiều sai sót cá nhân là do lỗi hệ thống gây ra.

70% còn lại là do lỗi hệ thống, nổi bật nhất liên quan đến các chính sách chưa phù hợp, quy định chưa lấy người bệnh làm trung tâm, quá tải, phân bổ nhân lực không hợp lý, thiếu trang thiết bị…, thiếu kiểm tra, giám sát và đặc biệt là văn hóa “đổ lỗi”.

Đồng tình với ý kiến trên, dưới góc nhìn của người trong cuộc trực tiếp tham gia điều trị, TS.BS Trần Chí Cường – Giám đốc bệnh Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ cho biết, sự cố y khoa để lại hậu quả nặng nề, làm tăng gánh nặng bệnh tật tử vong, tăng ngày nằm viện trung bình, tăng chi phí điều trị, ảnh hưởng đến uy tín, chất lượng…

Nhất là người bệnh và gia đình phải chịu đựng về mặt cảm xúc, làm giảm chất lượng cuộc sống và tăng nguy cơ rối loạn căng thẳng (37,5%), trong số đó 4,7% có triệu chứng sang chấn nhẹ, 11,7% sang chấn trung bình và 21% sang chấn nặng. Ngay cả nhân viên y tế cũng sẽ trải quan cảm giác có lỗi, sợ hãi và tự nghi ngờ bản thân, né tránh… Thậm chí, những bác sĩ giỏi có thể bỏ việc sớm khi liên quan đến một sai sót y khoa nghiêm trọng.

Vị chuyên gia cho rằng, sự cố y khoa đều có thể xảy ra ở mọi nền y khoa, mọi quốc gia. Mặc dù số liệu về tần số mắc sự cố y khoa vẫn chưa đầy đủ nhưng trong một cuộc điều trị người ta thấy 92% các bác sĩ cho biết gần đây họ đã vướng vào 1 sự cố y khoa hoặc suýt gây ra sự cố y khoa.

Nguồn gốc các sự cố y khoa bắt đầu từ theo dõi và cấp cứu ban đầu (chẩn đoán chậm trễ; thiếu trang thiết bị phù hợp; thất bại trong thời gian theo dõi; tác hại do dùng quá nhiều loại thuốc) và chăm sóc tại bệnh viện (nhiễm trùng bệnh viện, phẫu thuật sai vị trí, thiếu trang thiết bị, huyết khối tĩnh mạch, loét tì đè; sự cố do môi trường tương tác).

TS.BS Trần Chí Cường – Giám bệnh Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ

Đặt vào vị trí của người bệnh và thân nhân, TS.BS Trần Chí Cường nêu lên quan điểm: “Thực tế khi xảy ra sự cố y khoa, điều muốn biết nhất là những gì đã xảy ra, tại sao sự cố đã xảy ra, hậu quả của sự cố là gì, có sửa chữa được không và làm thế nào để sửa chữa. Đồng thời có nhu cầu được hỗ trợ về cảm xúc sau sự cố, bao gồm cả lời xin lỗi, hỗ trợ chi phí điều trị, phục hồi…”.

Để dẫn chứng cho điều này, ông đưa ra kết quả một cuộc phỏng vấn 259 bệnh nhân và người nhà bệnh nhân tại khoa cấp cứu, trong đó 88% muốn biết tất cả mọi thứ liên quan đến sự cố y khoa, và 12% chỉ muốn biết về sự cố y khoa nếu sự cố này ảnh hưởng lớn đến sức khỏe của mình.

Bài 2: Sự cố y khoa: Văn hóa “đổ lỗi” tạo ra văn hóa “giấu sự thật”!

Bài 3: Sự cố y khoa: Dám nhìn thẳng vào sự thật, thưởng phạt phân minh

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button